Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği yürürlüğe girdi. Yönetmelik, düşük karbonlu ekonomiye geçişi kolaylaştırmayı ve Avrupa Birliği’nin iklim değişikliği standartlarına uyumu hedefliyor. Bu düzenleme, hangi yatırımların çevresel açıdan sürdürülebilir olduğunu belirleyecek.
Yönetmelik, sanayicilerin uluslararası yeşil finansmandan daha fazla yararlanmasını sağlarken, piyasada şeffaflığı artırarak ‘greenwashing’ riskini de engelleyecek. Ortak bir dil ve değerlendirme kriterleri sunarak yeşil finansman süreçlerini standartlaştıracak.
Türkiye Yeşil Taksonomisi kapsamında, ekonomik faaliyetler için altı temel çevresel hedef belirlendi. Bunlar; sera gazı emisyonlarının azaltımı, iklim değişikliğine uyum, su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı, döngüsel ekonomiye geçiş, kirliliğin önlenmesi ve kontrolü, biyoçeşitliliğin korunması ve restorasyonu olarak sıralandı.
Bir ekonomik faaliyetin yeşil taksonomiye uyumlu kabul edilebilmesi için üç şartı eş zamanlı olarak sağlaması gerekiyor. Bu şartlar; ‘Önemli Katkı’, ‘Önemli Zarar Vermeme’ ve ‘Asgari Sosyal Koruma’ ilkelerinden oluşuyor.
‘Önemli Katkı’ ilkesi, belirlenen altı çevresel hedeften en az birine önemli ölçüde katkı sağlanmasını gerektiriyor. ‘Önemli Zarar Vermeme’ ilkesi, diğer çevresel hedeflere zarar verilmemesini şart koşuyor. ‘Asgari Sosyal Koruma’ ilkesi ise sosyal standartlara tam uyumu zorunlu kılıyor.
Yönetmelik kapsamında hazırlanan teknik tarama kriterleri, 16 sektörü ve 137 ekonomik faaliyeti kapsıyor. Başlangıçta Avrupa Birliği Taksonomisi’nde yer alan faaliyetler esas alınırken, Türkiye’nin yapısı gereği tarım ve turizm gibi kritik sektörler de sürece dahil edildi.
Gelecek aşamalarda eklenecek sektörler ve ekonomik faaliyetler, Teknik Uzman Grubu ve Türkiye Taksonomi Komitesi’nin çalışmalarıyla belirlenecek. Teknik tarama kriterleri, İklim Değişikliği Başkanlığı’nın resmi web sitesinde duyurulacak.
Finans sektörü için raporlama yükümlülüğü 1 Ocak 2029’dan itibaren başlayacak. Reel sektör için gönüllü raporlama esası benimsenirken, bankalardan yeşil finansman talep eden şirketlerden raporlama istenebilecek. Finans sektörü ise 1 Ocak 2029’dan itibaren zorunlu olarak raporlama yapacak.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, yaptığı açıklamada yönetmeliğin sürdürülebilir yatırımların önünü açacağını ve sanayicilerin uluslararası yeşil finansmana erişimini kolaylaştıracağını belirtti. Kurum, ‘Daha yeşil bir Türkiye ve daha temiz bir gelecek için çalışmaya devam ediyoruz’ ifadelerini kullandı.
