Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Araştırma ve Geliştirme (AR-GE) Faaliyetleri Araştırması sonuçlarını açıkladı. Verilere göre, gayri safi yurt içi AR-GE harcaması 2025 yılında bir önceki yıla göre 328 milyar 607 milyon lira artarak 980 milyar 428 milyon liraya ulaştı.
GSYH içindeki AR-GE harcamalarının oranı 2024’te yüzde 1,46 iken, 2025’te bu oran yüzde 1,5’e yükseldi. AR-GE harcamalarında mali ve mali olmayan şirketler yüzde 65’lik pay ile en büyük dilimi oluşturdu. Yükseköğretim kurumları yüzde 30,3 ile ikinci sırada yer alırken, genel devlet ve kar amacı gütmeyen kuruluşların payı yüzde 4,7 olarak hesaplandı.
AR-GE harcamalarının yüzde 58,8’ini personel giderleri oluşturdu. 2025’te AR-GE harcamalarının yüzde 52,5’i mali ve mali olmayan şirketler tarafından finanse edildi. Genel devletin payı yüzde 31,1, yükseköğretimin payı yüzde 14,1 ve yurt dışı kaynakların payı ise yüzde 2,3 olarak gerçekleşti.
Tam zamanlı eşdeğer (TZE) cinsinden AR-GE personeli sayısı 2025’te 317 bin 982 kişiye yaklaştı. Bu personelin yüzde 67,9’u mali ve mali olmayan şirketlerde, yüzde 29’u yükseköğretimde ve yüzde 3’ü genel devlet ve kar amacı gütmeyen kuruluşlarda görev yaptı. TZE cinsinden kadın AR-GE personeli sayısı 108 bin 453 kişiyle toplamın yüzde 34,1’ini oluşturdu.
Öğrenim durumuna göre AR-GE personelinin yüzde 40,6’sı lisans, yüzde 31’i doktora veya eşdeğeri, yüzde 19,4’ü ise yüksek lisans mezunu olarak kayıtlara geçti. AR-GE harcamalarının en yoğun olduğu bölgeler sırasıyla TR10 (İstanbul) yüzde 31,8, TR51 (Ankara) yüzde 30 ve TR42 (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova) yüzde 9,5 oldu.
